Woensdag 30 september hebben Provinciale Staten van Fryslân de Provinciale Omgevingsvisie (POVI) vastgesteld. De POVI geeft ruimte aan nieuwe windopwek in clusters bij bedrijventerreinen, met participatie van dorpen en inwoners. Werken aan lokale beschikbaarheid – en betaalbaarheid – van groene stroom wordt hiermee mogelijk in de provincie waar nieuwe wind jarenlang uitgesloten was. Zo kan Fryslân werken aan haar energie-onafhankelijkheid.
FREON heeft hier de afgelopen jaren als aanjager aan bijgedragen. In een langdurig gebiedsproces hebben we, vanaf ons voorstel voor energiegemeenschappen in 2022 en met de publicatie (in 2024) van het haalbaarheidsonderzoek met provincie, gemeenten, Liander en de Friese Energie Alliantie (Enerzjy fan, foar en troch de Friezen), aangetoond dat lokale energiehubs technisch, economisch en maatschappelijk haalbaar zijn. In onze zienswijze op de concept-POVI, april 2026, vroegen we om regie op het proces, experimenteerruimte, haalbare randvoorwaarden en een ruime definitie van energiegemeenschappen.
Met de nieuwe POVI ligt er een kader voor energiehubs en geclusterde windopwek waarin lokale coöperaties kunnen meedoen. Dat is precies waar we voor stonden: energie die lokaal waarde oplevert, betaalbaar en betrouwbaar.
Op veel plekken zitten bedrijven vast door netcongestie, zoals in Dokkum en Hallum. Ze kunnen niet verduurzamen of uitbreiden. Het werkbezoek van Statenleden aan beide plaatsen heeft bijgedragen aan het besef dat hier snel actie nodig is. De provincie wil nu direct na vaststelling afspraken maken met de gemeente Noardeast-Fryslân.
De POVI is een begin. Nu komt het aan op uitwerking, samen met gemeenten, ondernemers, inwoners en coöperaties. Wij gaan daar graag mee aan de slag.